![]()
| Reglementaire benaming | 12de Bataljon Transmissietroepen | 12ème Bataillon de Troupes de Transmissions | 12TTr | |
| Type | Verbindingseenheid | |
| Ontdubbeld van | Regiment Transmissietroepen | |
| Onderdeel van | 12de Infanteriedivisie | |
| Bevelhebber | Majoor Paul Naudts | |
| Standplaats | Borsbeek | |
| Samenstelling | Staf | |
| Compagnie Telegrafisten (Kapitein A. Dubuisson) | ||
| Compagnie Radiotelegrafisten (Luitenant Emile Pirlot) | ||
![]()
Staf/12TTr
Het 12de Bataljon Transmissietroepen (12TTr) werd op 2 september 1939, bij afkondiging van Fase C van het mobilisatieplan, te Gent onder de wapens geroepen als ontdubbelingsbataljon van het Regiment Transmissietroepen. Het bataljon wordt als organiek transmissiebataljon aangehecht bij de 12de Infanteriedivisie (12Div), een infanteriedivisie van Eerste reserve. 12TTr zal bijgevolg instaan voor het realiseren van telefoon- en radioverbindingen tussen het Hoofdkwartier (HK) van de 12Div en de Commandoposten (CP) van de eenheden van de divisie alsook tussen de eenheden onderling. Het bataljon zal telkens ook verbinding moeten maken met het hoger echelon van de divisie door aan te sluiten op het telefoon- en radionetwerk van de transmissie-eenheid van deze grote eenheid.
Na een korte periode in het Bruggenhoofd Gent verhuist de 12Div op 4 oktober naar Viersel aan het Albertkanaal om er de Sector Massenhoven – Herentals te bezetten. Op 1 november installeert het 12TTr zich te Berlaar voor een verblijf van vier weken. Eind november wordt de 12Div naar Bergen gestuurd voor de beveiliging van de Frans-Belgische grens. Het 12TTr volgt de divisie en marcheert via tussenstops te Mechelen en Neder-over-Heembeek in drie etappes naar Halle waar zij zich in de buurt van het divisiehoofdkwartier installeren. Op 4 januari 1940 verlaat de divisie Bergen om te verhuizen naar het zuidoostelijk gedeelte van de Versterkte Positie Antwerpen (VPA). De divisie neemt stelling achter de nieuw aangelegde anti-tankgracht [1] tussen het Kanaal Dessel – Turnhout – Schoten [2] en het Albertkanaal. Het divisiehoofdkwartier (HK Div) wordt nu opgesteld in het Fort 2 te Wommelgem [3]. Het transmissiebataljon volgt het HK Div en verlaat Halle op 5 januari richting Borsbeek waar het bataljon gekantonneerd wordt.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
De bataljonsstaf blijft te Borsbeek, nabij de staf van de 12Div die zijn hoofdkwartier in Fort 2 te Wommelgem heeft.
![]()
Staf/12TTr
In de nacht van 17 op 18 mei trekt de divisie zich terug wanneer de Versterkte Positie Antwerpen opgegeven wordt. De eenheden van de divisie bereiken de linkeroever van de Schelde tussen Kruibeke en de monding van de Durme.
De 12Div krijgt om 18u00 nieuwe orders van het IVde Legerkorps: de divisie zal in reserve geplaatst worden achter het Afleidingskanaal van de Leie en zal er ingekwartierd worden in het gebied rond Zomergem en Hansbeke. In de nacht van 18 op 19 mei moet de divisie westwaarts trekken via marsroute 5, voor de troepen van de 1Div. Het wagenpark mag vervolgens gebruik maken van marsroute 4 en 5. De voertuigen van de 12Div moeten het Kanaal Gent-Terneuzen oversteken via de bruggen van Meulestede en Langerbrugge. De infanterie van de 12Div zal van uit Lokeren per trein getransporteerd worden. De troepen van de 12Div die de linkeroever van de Schelde helpen bewaken, zullen de aftocht mogen starten op bevel van Generaal-majoor Van Parijs. Het IV/LK en de 12Div zullen een reservemacht op niveau leger vormen.
![]()
Staf/12TTr
De divisiestaf bereikt zijn nieuwe standplaats te Oostmolen. De geplande verplaatsingen van de 12Div lopen niet volgens plan. De eenheden die over de baan naar het westen terugtrekken, liggen op schema. De treintransporten voor de infanterie zullen echter vertraging oplopen.
![]()
Staf/12TTr
De divisiestaf meldt dat het 12TTr te Ursel ingekwartierd is.
![]()
![]()
Staf/12TTr
Na de Duitse inname van Abbeville en Noyelle aan de monding van de Somme zijn de geallieerde legers in Noord-Frankrijk en Vlaanderen geheel omsingeld. Het geallieerde oppercommando heeft op 21 mei tijdens de Conferentie van Ieper besloten om de Schelde-linie op te geven. Hierop beslist de Belgische legerleiding tijdens de ochtend van 22 mei dat onze strijdkrachten niet zoals afgesproken zullen terugtrekken naar de IJzer, maar stand zullen houden langs de Leie en het Afleidingskanaal van de Leie. Het Groot Hoofdkwartier laat deze terugtocht in twee fases uitvoeren en bepaalt dat in een eerste fase de troepen opgesteld tussen het Bruggenhoofd Gent en Oudenaarde zich tijdens de nacht van 22 op 23 mei moeten terugtrekken naar de Leie. In deze fase zullen tevens een aantal troepen teruggetrokken worden uit het Bruggenhoofd Gent en de stad Gent. De troepen opgesteld langs het Kanaal Gent-Terneuzen zullen hun stelling pas ontruimen tijdens de tweede fase in de nacht van 23 op 24 mei.
De 12Div die zich reeds in de buurt van de nieuwe defensieve lijn bevindt, verlaat hierbij het commando van het IVde Legerkorps en gaat over naar het IIde Legerkorps. Dit legerkorps zal met de 12Div en de 11Div het Afleidingskanaal van de Leie verdedigen tussen Stoktevijver en de het Kanaal Gent-Brugge.
![]()
Staf/12TTr
De 12Div zal de noordelijke sector van de zone van het II/LK verdedigen, terwijl de 11Div de zuidelijke sector voor zijn rekening neemt. De sector die toegewezen wordt aan de divisie loopt van kilometerpaal 22,4 nabij Veldekens in het noorden tot kilometerpaal 17,6 nabij Ronsele in het zuiden.
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
| Eenheid | Naam | Voornaam | Foto | Graad | Stand | Klas | ° op | ° te | + op | + te | Nota |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Onbekend | PIRLOT | Emile | OLt | Res | 02.10.1904 | Serinchamps | 26.10.1941 | Stargard (D) | Krijgsgevangene |
![]()
- De oude forten en schansen van de VPA zijn verbonden door een nieuw aangelegde anti-tankgracht. De graafwerken voor de anti-tankgracht werden gestart in 1939 en de gracht werd pas voltooid in mei 1940. Vanuit de forten en de schansen kan scherend vuur afgegeven worden over de anti-tankgracht. Tussen de forten en schansen werden nieuwe bunkers gebouwd. De hoofdwegen die de anti-tankgracht kruisen konden worden afgesloten met Cointet-elementen, de secundaire wegen waren voorzien van wegneembare militaire bruggen. Gedetailleerde beschrijving van de bunkers langs de anti-tankgracht te noorden en oosten van de VPA [On line beschikbaar]: http://www.antitankgracht.be/index-php/geschiedenis/ [Laatst geraadpleegd 10 augustus 2021]
- Het Kanaal Dessel-Turnhout-Schoten is één van de zeven Kempische kanalen die de Maas met de Schelde verbinden. [On line beschikbaar]: https://binnenvaartinbeeld.com/nl/kanaal_dessel_turnhout_schoten/kanaal_dessel_turnhout_schoten [Laatst geraadpleegd 09 februari 2019].
- In de nota’s en orders van 1940 wordt Fort 2 steevast Fort van Borsbeek genoemd naar de gemeente Borsbeek (huidig district Borsbeek) die net in het midden van Fort 2 en Fort 3 gelegen is. Tegenwoordig wordt Fort 2 het Fort van Wommelgem genoemd en Fort 3 krijgt de benaming Fort van Borsbeek mee. Dit kan tot enige verwarring leiden bij de interpretatie van de archieven. Achtergrondinformatie bij het Fort van Borsbeek [On Line beschikbaar]: https://gidsenfort2.weebly.com/het-fort-toen.html en https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/87764 [Laatst geraadpleegd 5 juli 2025].
